Aandelen zijn stukjes eigendom van een bedrijf. Als aandeelhouder kun je verdienen aan koersstijging en soms dividend, maar je loopt ook risico: de koers kan dalen en je kunt geld verliezen. In dit blog leggen we stap voor stap uit wat aandelen zijn, waarom bedrijven ze uitgeven, hoe je aandelen koopt en wat het verschil is tussen losse aandelen en ETF’s. Geen tijd om te lezen? Kijk dan onze video.
Wat is een aandeel?
Een aandeel is een klein stukje eigendom van een bedrijf.
Bij kleine bedrijven zijn aandelen vaak in handen van de oprichter of eigenaar. Bij grote bedrijven, zoals beursgenoteerde ondernemingen, worden (een deel van) de aandelen vrij verhandeld op de beurs. Daardoor kan in principe iedereen aandeelhouder worden.
Koop je een aandeel, dan investeer je in het bedrijf. Gaat het bedrijf goed? Dan kan de waarde van jouw aandeel stijgen.
Waarom bestaan aandelen?
Bedrijven geven aandelen uit om geld op te halen.
Dat geld kan gebruikt worden voor:
- Groei en uitbreiding
- Investeringen in nieuwe producten
- Overnames
- Aflossing van schulden
Als een bedrijf naar de beurs gaat, heet dat een beursgang (IPO). Bij zo’n beursgang verkoopt het bedrijf een deel van de aandelen aan beleggers. In ruil daarvoor krijgt het bedrijf kapitaal – zonder dat het direct rente hoeft te betalen, zoals bij een lening of obligatie.
Een bedrijf kan later ook opnieuw geld ophalen door extra aandelen uit te geven. Dat heet een aandelenemissie.
Waarom beleggen in aandelen?
Aandelen zijn populair omdat ze op lange termijn vaak meer groeipotentieel hebben dan bijvoorbeeld sparen. Je belegt namelijk in bedrijven die groeien, winst maken en nieuwe markten veroveren.
Maar: aandelen zijn niet “veilig”. Koersen bewegen dagelijks. Daarom past het beleggen in aandelen vooral bij mensen die:
- een lange horizon hebben (meestal 5–10 jaar of langer)
- schommelingen aankunnen
- bereid zijn om risico te lopen in ruil voor mogelijk hoger rendement
Hoe maak je winst met aandelen?
Met aandelen kun je op twee manieren geld verdienen:
Dividend
Als een bedrijf voldoende winst maakt, kan het besluiten een deel daarvan uit te keren aan aandeelhouders. Dat heet dividend.
Dividend wordt vaak jaarlijks uitgekeerd, maar sommige bedrijven doen dit ook per kwartaal. Je ontvangt het meestal als geldbedrag op je beleggingsrekening (soms als extra aandelen).
Let op: dividend is nooit gegarandeerd. In mindere jaren kan een bedrijf dividend verlagen of stoppen.
Koersstijging
Als een bedrijf goed presteert, willen meer beleggers vaak het aandeel kopen. De vraag stijgt en de koers kan omhooggaan. Dit heet een koersstijging.
Koop je bijvoorbeeld een aandeel voor €50 en verkoop je het later voor €70? Dan is je winst €20 per aandeel (minus kosten en belastingen).
Hoe koop je aandelen?
Voor het kopen van aandelen heb je een beleggingsrekening nodig bij een broker of bank. Via een beleggingsrekening kun je zelf een aandelenportefeuille samenstellen. Met behulp van de ISIN-code kun je specifieke aandelen opzoeken.
Je kunt beleggen ook uitbesteden. Dit kan bij een bank, maar ook bij een vermogensbeheerder. Zij voeren dan het beheer over jouw ingelegde vermogen.
Hoe wordt de koers van een aandeel bepaald?
De koers van een aandeel op de beurs wordt bepaald door vraag en aanbod. Dit gebeurt middels een centraal geautomatiseerd orderboek. Alle koop- en verkoopverzoeken van beleggers komen hierin tegelijk samen. De koers van een aandeel is gelijk aan de prijs van de laatste transactie.
Rekenvoorbeeld
Stel: jij wilt één aandeel Heineken N.V. kopen.
- Jij plaatst een kooporder voor €100 voor 1 aandeel Heineken N.V.
- Een andere belegger plaatst een verkooporder voor €100 voor 1 aandeel Heineken N.V.
- De orders komen samen in het orderboek en matchen → de transactie wordt uitgevoerd
- De prijs van deze laatste transactie is €100 → dat wordt de nieuwe koers van het aandeel Heineken N.V.
Omdat er op beursdagen duizenden orders worden geplaatst, worden er continu nieuwe transacties uitgevoerd. Daardoor verandert de koers steeds, en zie je die bekende groene en rode koersbewegingen op je scherm.
Wat betekent de waardering van een aandeel?
De koers van een aandeel zegt niet alles. Een aandeel kan namelijk hoog geprijsd zijn, terwijl het bedrijf weinig winst maakt, of juist andersom. Daarom kijken beleggers vaak naar de waardering: dat is de verhouding tussen de prijs van het aandeel en de prestaties van het bedrijf. Een bekende maatstaf is de koers-winstverhouding (P/E). Daarmee kun je beter inschatten of een aandeel relatief duur of goedkoop is.
Wil je weten hoe waardering precies werkt en welke cijfers beleggers gebruiken? Lees dan ons artikel over de waardering van aandelen.
Wat zijn de risico's van aandelen?
Als belegger in aandelen loop je risico’s. Hieronder benoemen we een aantal risico’s van beleggen.
- Het voornaamste risico is het koersrisico. Dit hangt grotendeels samen met het bedrijfsrisico. De koers van een aandeel fluctueert. Als het bedrijf goed presteert, zal de koers van het aandeel in de regel stijgen omdat er meer vraag naar komt. Maar andersom kan de koers ook dalen, bijvoorbeeld bij een winstdaling of ander slecht nieuws over het bedrijf.
- Het marktrisico is het risico dat samenhangt met de beweeglijkheid van de markt als gevolg van wisselende stemmingen op de financiële markten. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij rentewijzigingen door centrale banken, oorlogen, aanslagen, natuurrampen of een economische recessie. Meestal treffen dergelijke gebeurtenissen de beurzen als geheel en worden alle aandelen hierdoor beïnvloed.
- Een bedrijf kan natuurlijk ook failliet gaan. Dit heet het faillissementsrisico. Als belegger ben je in dat geval al je ingelegde geld kwijt. Soms ontvangen aandelenbeleggers nog een kleine restuitkering, maar dit is vaak niet meer dan een pleistertje voor het bloeden.
- Het liquiditeitsrisico is het risico dat een aandeel niet of nauwelijks kan worden verhandeld. Als het bijvoorbeeld slecht gaat met een bedrijf en vrijwel niemand het aandeel wil kopen, kun je als bestaande aandeelhouder vaak alleen aandelen verkopen tegen een lage prijs.
Heb je als aandeelhouder ook zeggenschap?
Ja en nee.
Als aandeelhouder ben je in principe mede-eigenaar van een bedrijf. Maar welke koers er gevaren wordt, bepaalt het bestuur van een bedrijf. Wel kun je als aandeelhouder invloed uitoefenen tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA).
Tijdens de AVA mogen aandeelhouders stemmen over bijvoorbeeld de bestuurdersbeloning, fusies of overnames. Ook kun je hier vragen stellen en mag je verschillende documenten inzien zoals jaarverslagen en balansen.
Ook met één aandeel in bezit mag je als particuliere belegger de AVA bezoeken. Je uiteindelijke invloed is dan natuurlijk wel klein.
Wat is het rendement van aandelen?
Je leest vaak dat aandelen “gemiddeld” een rendement van 6–8% per jaar hebben. Dat is gebaseerd op historische wereldwijde aandelenrendementen.
Maar: dat gemiddelde zegt niets over jouw jaarresultaat.
In sommige jaren stijgen beurzen hard, in andere jaren dalen ze fors. Ook meerdere slechte jaren achter elkaar zijn mogelijk.
Daarom geldt meestal:
- Aandelen passen vooral bij een lange horizon (vaak 10 jaar of langer).
- Spreiding en lage kosten maken een groot verschil.
- Resultaten uit het verleden bieden geen garantie.
In hoeveel aandelen moet je beleggen?
Als je alleen in losse aandelen belegt, is spreiding lastiger dan veel mensen denken.
Een vuistregel die je vaak ziet:
- minimaal 20–30 aandelen
- verdeeld over sectoren en landen
Dat is veel werk en vraagt discipline. Daarom kiezen veel beleggers voor spreiding via ETF's of indexfondsen, omdat je daarmee in één product al heel veel bedrijven bezit. Dit wordt ook wel indexbeleggen genoemd.
Welke aandelen moet je kopen?
Online vind je duizenden tips over “de beste aandelen van nu”. Maar eerlijk is eerlijk: in de praktijk blijkt het zeer moeilijk – zo niet onmogelijk – om te voorspellen welke het beste gaan presteren.
Wat wél verstandig is:
- Koop alleen aandelen van bedrijven die je begrijpt
- Spreid (niet alles in één sector of hype)
- Let op kosten en risico
- Focus op lange termijn
- Wees voorzichtig met ‘hot tips’
- En vooral: laat je niet leiden door emotie
Soorten aandelen
Aandelen zijn onder te verdelen in verschillende soorten. Hieronder bespreken we de belangrijkste kenmerken waarop je ze kunt onderscheiden.
Groei versus waarde
Bij het beleggen in aandelen zijn er grofweg twee soorten: groeiaandelen en waarde-aandelen. Groeiaandelen zijn aandelen van bedrijven waarvan beleggers en analisten in de toekomst nog een hoge groei verwachten. Denk bijvoorbeeld aan technologiebedrijven.
Waarde-aandelen zijn het tegenovergestelde van groeiaandelen. Dit zijn vaak gevestigde, grote bedrijven met een stabiele winst en omzetgroei. Meestal keren waarde-aandelen een relatief hoog dividend uit.
Groot, middel en klein
Op basis van de omvang (waarde van het bedrijf) kun je aandelen in drie groepen onderverdelen. Aandelen van bedrijven met de kleinste omvang noemen we small caps. De aandelen met de grootste omvang noemen we large caps. Hier tussen liggen nog de mid caps.
Uitgebreide uitleg soorten aandelen
Er zijn natuurlijk nog veel meer soorten aandelen. Wil je een uitgebreide uitleg van verschillende soorten aandelen? Lees dan eens onze andere artikelen, bijvoorbeeld:
Wanneer moet je aandelen kopen?
Veel beleggers zoeken het perfecte instapmoment. Maar bij aandelen blijkt dat timing lastig is. De beurs schommelt voortdurend. Koersen stijgen en dalen, soms flink. Toch laat de geschiedenis steeds weer zien dat de tijd in de markt belangrijker is dan het perfecte instapmoment. Hoe langer je belegd bent, hoe groter de kans op een positief rendement
Daarom geldt vaak:
"Time in the market beats timing the market."
Beleggen in aandelen via een fonds
Wil je wel in aandelen beleggen, maar niet zelf selecteren? Dan kun je beleggen via:
Het voordeel: professionals (of een index) regelen de selectie en spreiding. Sommige fondsen richten zich op een regio, sector of thema. Andere beleggen wereldwijd.
Beleggen in aandelen bij Axento
Bij Axento vermogensbeheer kun je beleggen in aandelen als onderdeel van een gespreide portefeuille. We beleggen niet alleen in aandelen, maar ook in obligaties. Daardoor kunnen we een profiel kiezen dat past bij jouw situatie.
We werken met vijf risicoprofielen:
- Zeer defensief
- Defensief
- Neutraal
- Offensief
- Zeer offensief
In elk profiel verschilt de verhouding tussen aandelen en obligaties (de asset allocatie). Hoe meer aandelen, hoe groter de kans op een hoger rendement, maar ook hoe groter de schommelingen kunnen zijn.
Wil je weten welk profiel bij jou past? Dan kijken we samen naar:
- je doelen,
- je horizon,
- en hoeveel risico je wilt én kunt nemen.
Benieuwd naar onze aanpak?
Vraag een informatiebrochure aan of plan vrijblijvend een gratis adviesgesprek.
