De vermogensbelasting in Nederland blijft ook in 2026 van toepassing op spaarders en beleggers. Heb je spaargeld, beleggingen, cryptovaluta of andere bezittingen? Dan kan box 3 invloed hebben op je belastingpositie.
In dit artikel lees je wat box 3 precies is, hoeveel vrijstelling je krijgt in 2026 en wat er mogelijk verandert richting 2028.
Wat is vermogensbelasting (box 3)?
In Nederland betaal je belasting over vermogen via box 3 van de inkomstenbelasting. Dit wordt ook wel de belasting op sparen en beleggen genoemd.
Box 3 geldt onder andere voor:
- Spaargeld
- Beleggingen
- Cryptovaluta
- Tweede woningen
- Overige bezittingen
De Belastingdienst gaat niet uit van je werkelijke rendement, maar van een zogenoemd forfaitair rendement. Dat is een vastgesteld percentage waarmee wordt berekend hoeveel rendement je geacht wordt te hebben behaald.
Je betaalt belasting over dit berekende rendement, ook als je werkelijke rendement lager of hoger is.
Wanneer betaal je vermogensbelasting?
Je betaalt box 3-belasting als je totale vermogen hoger is dan het heffingsvrije vermogen.
Voor 2026 gelden de volgende vrijstellingen:
- Heffingsvrij vermogen per persoon: € 59.357
- Heffingsvrij vermogen voor fiscale partners: € 118.714
Alleen het vermogen boven deze vrijstelling wordt belast.
Een eenvoudig voorbeeld
Stel: je hebt € 80.000 spaargeld en geen schulden.
Dan betaal je alleen belasting over het deel boven € 59.357. In dit voorbeeld is dat € 20.643. Over dat bedrag wordt het forfaitaire rendement berekend, en daarover betaal je 36% belasting.
Zo zie je dat niet je hele vermogen wordt belast, maar alleen het deel boven de vrijstelling.
Forfaitair rendement in 2026
Het vermogen wordt in box 3 verdeeld over verschillende categorieën. Per categorie geldt een apart forfaitair rendement.
Voor 2026 zijn de percentages:
| Vermogenscategorie |
Fictief rendement 2026 |
| Bank- en spaartegoeden |
1,28% (voorlopig) |
| Beleggingen en andere bezittingen |
6,00% (definitief) |
| Schulden |
2,70% (voorlopig) |
Het berekende rendement wordt belast tegen een tarief van 36%.
Tegenbewijsregeling
Als het werkelijke rendement lager is dan het forfaitaire rendement, kan in bepaalde gevallen gebruik worden gemaakt van een tegenbewijsregeling. Daarmee kan worden aangetoond dat het werkelijke rendement lager was dan het bedrag waarover belasting wordt berekend.
De voorwaarden en toepassing hiervan zijn vastgelegd door de Belastingdienst.
Groen beleggen
In 2026 geldt nog een vrijstelling voor groen beleggen van ongeveer € 26.715 per persoon (circa € 53.430 voor fiscale partners).
Volgens de huidige plannen wordt de vrijstelling in 2027 verlaagd en vanaf 2028 afgeschaft.
Overgang naar belasting op werkelijk rendement (vanaf 2028)
De overheid werkt aan een nieuw box 3-stelsel dat beoogd is om per 2028 in te gaan. De Tweede Kamer heeft hierover ingestemd met een wetsvoorstel, maar de definitieve invoering hangt af van de verdere behandeling en besluitvorming.
In het nieuwe systeem wil de overheid zoveel mogelijk aansluiten bij het werkelijke rendement. Het voorstel combineert daarbij twee manieren van belasten::
- Jaarlijkse belasting over inkomsten en waardeveranderingen van vermogen (zoals rente, dividend en koersstijgingen).
- Belasting bij verkoop of overdracht voor bepaalde bezittingen, zoals vastgoed en sommige aandelenbelangen (bijvoorbeeld in start-ups).
De precieze uitwerking van het nieuwe stelsel kan de komende jaren nog wijzigen.
Tot de invoering van het nieuwe systeem blijft box 3 werken met forfaitaire rendementen.
Let op: de percentages, vrijstellingen en wetgeving kunnen jaarlijks wijzigen. Controleer daarom altijd de meest actuele informatie via de Belastingdienst.
Pensioenbeleggen en box 3
Vermogen dat is ondergebracht in een fiscaal erkend pensioenproduct (zoals een lijfrente) valt in beginsel niet in box 3.
Over dit vermogen wordt daarom geen vermogensbelasting geheven. Bij uitkering wordt het opgebouwde pensioen belast in box 1.
De mogelijkheid om in te leggen hangt af van je jaarruimte en reserveringsruimte. Dat bedrag is voor iedereen anders.
Wil je weten hoeveel dat in jouw situatie is? Dan kun je dit eenvoudig berekenen met onze jaarruimte rekentool.
Hoe helpt Axento jou?
Bij Axento beleggen we je vermogen via goed gespreide portefeuilles die passen bij jouw risicoprofiel. We spreiden wereldwijd over duizenden aandelen en obligaties en houden rekening met duurzaamheidskenmerken.
Belastingen spelen altijd een rol bij vermogen, maar het belangrijkste blijft: een doordachte langetermijnstrategie. Door gespreid te beleggen en vast te houden aan een duidelijke aanpak, voorkom je dat korte termijn schommelingen of fiscale veranderingen je koers bepalen.
Conclusie
In 2026 blijft box 3 gebaseerd op forfaitaire rendementen. Je betaalt belasting over een vastgesteld rendement, niet over wat je daadwerkelijk hebt verdiend.
Het heffingsvrije vermogen is opnieuw verhoogd, maar het belastingtarief bedraagt 36%.
Vanaf 2028 wil de overheid overstappen naar een systeem op basis van werkelijk rendement. Hoe dat er precies uit gaat zien, is nog niet definitief.
Wil je zeker weten wat dit voor jouw situatie betekent? Raadpleeg dan altijd de meest actuele informatie via de Belastingdienst of bespreek je situatie met een adviseur.
Bronnenlijst
